آزمون تعیین سطح زبان CEFR چیست؟

CEFR یک چارچوب توصیف مهارت زبان است، نه نام یک آزمون واحد. عبارت «آزمون CEFR» معمولاً به آزمونی اشاره دارد که نتیجه آن با سطح‌های این چارچوب گزارش می‌شود. دانستن این تفاوت کمک می‌کند هنگام انتخاب تعیین سطح، نام برگزارکننده و مهارت‌های سنجیده‌شده را نیز بررسی کنید.

و این آزمون برای کسی که میخواهد زبان انگلیسی را یاد بگیرد چه اهمیتی دارد؟

همه چیز از سطح بندی استاندارد برای اندازه گیری مهارت زبان شروع میشود!

چه زبان مورد نظر زبان انگلیسی باشد و چه هر زبان دیگری، فقط وقتی میتوانیم درمورد فرآیند یادگیری حرف بزنیم که یک استاندارد جامع برای مهارت زبان داشته باشیم. با کمک چنین استانداردی بررسی نیازهای زبانی زبان آموزان، طراحی منابع آموزشی زبان، کمک به خودارزیابی و تدریس زبان، تربیت استاد زبان و تعیین سیاست های دولتی و بین المللی برای آموزش زبان هم ممکن میشود.

گزارش سطح B1 در یک آزمون معتبر می‌تواند برای انتخاب دوره و کتاب مفید باشد؛ اما پذیرفته‌شدن مدرک به برگزارکننده آزمون و مقررات مرکز مقصد بستگی دارد. صرف درج نام CEFR روی یک گواهی، اعتبار جهانی یا پذیرش در همه آموزشگاه‌ها و دانشگاه‌ها را تضمین نمی‌کند.

بعضی آزمون‌ها از جمله آیلتس و تافل، راهنماهایی برای ارتباط نمره با سطح CEFR منتشر می‌کنند. این ارتباط را باید از راهنمای همان آزمون و نسخه معتبر آن بررسی کرد؛ یک نمره کلی لزوماً به معنی عملکرد یکسان در همه مهارت‌ها نیست و جدول‌های تطبیق را نباید تبدیل کاملاً دقیق دو آزمون دانست.

دانش زبانی مهم تر است یا توانایی استفاده از زبان؟

وقتی بحث بر سر دانش زبان و چیزی که در "مغز" یک زبان آموز وجود دارد یا "اتفاق می افتد" باشد، رسیدن به توافق درمورد سطح یک زبان آموز خیلی سخت است! چون طراحی آزمونی که بتواند این فرآیند های مغزی را اندازه گیری کند خیلی سخت است. برای از سر راه برداشتن این مشکل که بحث درمورد سطح مهارت زبانی را غیرممکن میکرد، اعضای شورای اروپا یا council of Europe تصمیم گرفتند استانداردی را برای تعیین سطح زبان آموزان طراحی کنند که بر اساس اندازه گیری مهارت های آنها در استفاده از زبان های اروپایی -از جمله انگلیسی- باشد.

این مهارت ها، بر عکس دانش زبانی قابل مشاهده و اندازه گیری هستند. در استاندارد CEFR که برای اولین بار در سال 2001 معرفی شد، تعریف های دقیقی وجود دارد که نشان میدهند زبان آموز در هر مرحله دقیقا میتواند چه مهارت هایی را به صورت شنیداری، نوشتاری، گفتاری و خواندن به نمایش بگذارد.

 تعریف های جدید برای سطح بندی آزمون زبان
در گذشته، برای توصیف سطح زبان آموزان از سه واژه کلی مبتدی، متوسط و پیشرفته استفاده میشد، اما مشکل استفاده از چنین لغاتی این بود که تعریف مشخصی برای آنها وجود نداشت: یک معلم زبان ممکن بود سطح یک زبان آموز را متوسط بنامد و معلم دیگری به او تبریک بگوید که به سطح پیشرفته رسیده است!

برای حل این مشکل و داشتن یک پایه و اساس علمی تر، در سیستم CEFR، برای توصیف سطح زبان آموز از واژه های تخصصی با تعریف مشخصی استفاده میشود: پایه ای، مستقل و ماهر – Basic، Independent و Proficient. هر کدام از این مراحل هم دو سطح یک و دو دارند، که روی هم میشود شش سطح: 

A1, A2, B1, B2, C1, C2

برای توانایی‌های ابتدایی‌تر از A1، در جلد همراه CEFR توصیفگرهای Pre-A1 نیز ارائه شده‌اند. «سطح توریست» نام رسمی یک سطح CEFR نیست. این چارچوب بر کارهایی تمرکز دارد که فرد می‌تواند با زبان انجام دهد و به یک زبان خاص محدود نیست.

تعریف سطح A1

زبان آموزی که در این سطح قرار داشته باشد، میتواند از جملات ساده روزمره استفاده کند و آن ها را متوجه شود، مثلا اگر زبان انگلیسی مد نظر باشد، یک فرد با مهارت A1 باید بتواند در جواب سوالاتی مثل

What’s your name? What’s your occupation? Where do you live? Are you married or single? ..

خودش را معرفی کند، شغل، محل زندگی و افرادی که میشناسد را نام ببرد، و چنین سئوالاتی را از طرف مقابل نیز بپرسد. در سطح A1، زبان آموز میتواند گفت و گوهای ساده را هم متوجه شود.

تعریف سطح A2

در این سطح زبان آموز میتواند گفت و گوهای ساده مربوط به سوابق خود و دیگران –شغل قبلی، محل به دنیا آمدن و ...- روتین های روزمره یا محیط اطراف – مثل آب و هوا- را متوجه شود، و درمورد چیزهایی که برای او مهم هستند – مثل غذا یا ورزش مورد علاقه- حرف بزند و آن ها را با عبارت ساده توصیف کند. در این سطح زبان آموز این توانایی را دارد که از دیگران تقاضا کند تا مفاهیم را با عبارات ساده تر برای او بیان کنند.

تعریف سطح B1

در این سطح زبان آموز دیگر کم کم دارد در یادگیری زبان و کاربردهای روزمره زبان مستقل میشود، می‌تواند از پس بسیاری از موقعیت‌های رایج سفر بربیاید و میتواند جملاتی که مربوط به کار، درس و تفریح میشوند را متوجه شود، اما فقط در صورتی که این جملات به طور واضح – مثلا بدون استفاده از ساختارهایی مثل استعاره، کنایه یا اصطلاحات خاص- بیان شوند. شخصی که تا حد B1 به یک زبان مسلط باشد میتواند به طور کلی از پس موقعیت های جدید رایجی که در آنها باید از زبان استفاده کند بربیاید، اما در شرایط آشنا و تکراری مهارت مکالمه خوبی از خود به نمایش خواهد گذاشت. به علاوه هنگام مکالمه، او میتواند درمورد تجربه های خود، برنامه ها و آرزوهایش برای آینده هم صحبت کند.

تعریف سطح B2 

زبان آموزان در این سطح دیگر باید بتوانند ایده‌های اصلی متن‌های پیچیده را درک کنند، از جمله بحث‌های تخصصی در حوزه آشنای خود، و باید بتوانند در شرایط جدید هم بدون اینکه هیچ یک از دو طرف احساس تحت فشار بودن داشته باشند، با یک فرد بومی از زبان مورد نظر صحبت کنند. از نظر نوشتاری یک زبان آموز در سطح چهارم استاندارد CEFR میتواند درمورد یک موضوع متنی دارای پیوستگی بنویسد و به طور صحیح مزایا و یا معایب، یا استدلال های مختلف مربوط به آن را تحلیل کند.

برای اینکه مطالب بیشتری درمورد سطح های زبان پیدا کنید میتوانید از اطلاعات بلاگ آموزش زبان تیکا استفاده کنید.

تعریف سطح C1

زبان آموزانی که به سطح بالای زبان C1 رسیده باشند، میتوانند از زبان برای مقاصد تخصصی خودشان در دانشگاه و محل کار به طور موثری استفاده کنند و در گفت و گو ها نیز به موضاعات مختلف بپردازند. در این سطح پیشرفته از یادگیری زبان، دیگر یک فرد میتواند معانی غیرمستقیم، حرف های چند پهلو و کنایه ها را هم درک کند. در سطح C1، فرد می‌تواند متن روشن و منسجم درباره موضوعات پیچیده بنویسد و کنترل مناسبی بر ساختارها داشته باشد؛ این سطح به معنی بی‌خطابودن مطلق نیست.  

تعریف سطح C2

در سطح C2، فرد می‌تواند تقریباً همه مطالب شنیداری و نوشتاری را به‌آسانی درک کند، اطلاعات منابع مختلف را خلاصه و بازسازی کند و روان، دقیق و با توجه به تفاوت‌های ظریف معنا صحبت کند. این توصیف به معنی دانستن همه واژه‌ها، تسلط به همه موضوعات تخصصی یا الزام به داشتن لهجه یک فرد بومی نیست.

چرا و چطور آزمون CEFR را بدهیم؟

شاید سئوالاتی مثل اینکه: از چه سطحی شروع کنم؟ چه منابعی آموزش زبان انگلیسی تهیه کنم؟ از کجا بفهمم پیشرفت کرده ام یا نه؟! سئوال شما هم باشد. برای گرفتن جواب چنین سئوالی میتوانید از یک تعیین سطح استاندارد بر اساس CEFR استفاده کنید. تعیین سطح سایت تیکا دقیقا میتواند اینکار را برای شما انجام دهد!

آموزشگاه آنلاین زبان تیکا نیز همان جایی است که بعد از تعیین سطح شدنتان میتوانید به روزترین و بهترین اساتید را برای آموزش زبان پیدا کنید. 

نتیجه تعیین سطح را چگونه به برنامه تبدیل کنیم؟

ممکن است خواندن شما B2 و گفتار شما B1 باشد؛ برای برنامه‌ریزی، تصویر جداگانه مهارت‌ها از یک برچسب کلی مفیدتر است.

پس از تعیین سطح، یک توانایی قابل مشاهده را هدف بگذارید؛ مثلاً توضیح‌دادن یک تجربه کوتاه یا نوشتن یک پیام کاری روشن. سپس منبع و تمرین متناسب با همان نیاز انتخاب کنید و چند هفته بعد، با فعالیتی تازه پیشرفت را بسنجید. خودارزیابی اولیه مفید است، اما جای آزمون مناسب یا بازخورد مدرس را در تصمیم‌های مهم نمی‌گیرد. برای انتخاب منبع واژگان، معرفی Oxford Word Skills و برای تنظیم تمرین، صفحه مدرسان انگلیسی تیکا را ببینید.

منبع: شورای اروپا، CEFR و CEFR Companion Volume.